Hymke de Vries: 'Bram Bart is dood. Het wil er niet in...'
Bram Bart is dood.
Het wil er niet in…
Een jaar geleden werkte ik twee dagen met Bram.
Dat gebeurde niet vaak, maar áls, dan was het net alsof we mekaar gisteren nog gezien hadden.
Meteen lol, meteen perfecte samenwerking en meteen ‘mekaars taal spreken’.
Ik zei hem dat hij terug moest komen naar het toneel, dat hij daar hoorde. Hij had er wel oren naar. ‘Maar dan wel met leuke mensen…’
Bram had met zijn uitzonderlijke acteertalent recht gehad op zoveel meer.
Wij als publiek hadden recht gehad op veel meer Bram.
De theatermakers hadden hem moeten omarmen en zijn talent ten volle moeten benutten.
Dat deden ze niet. Integendeel.
In al zijn bescheidenheid zei Bram de toneelwereld daardoor langzaam vaarwel. Wat ongelofelijk zonde.
Maar alle studiegenoten uit Maastricht weten dat er niemand zo ontroerend mooi Jaques Brel zong als hij.
Dat zijn rol in ‘Ritter, Dene, Voss’ van Thomas Bernard onnavolgbaar was.
Dat hij een meester was in stemgebruik, taalgebruik en tekstbehandeling.
Dat hij cum laude afstudeerde aan de Toneelacademie Maastricht en een groot acteur was!
En alle mensen in het land die later ‘You’re the Top’/Cole Porter zagen weten dat Bram, tussen alle vedetten in, de show stal met het nummer ‘Miss Otis regrets’.
Het was eerlijk en oprecht wat hij zong en speelde. En daarmee ontroerde hij diep.
Die terugkeer naar het toneel komt er niet.Het kan niet meer.
Zijn stem blijft.
Die prachtige stem die hij in het stemmenvak op alle fronten virtuoos mocht laten horen.
Nasynchronisatie, commentaren, commercials, het was bij hem in goede handen.
Amsterdams, Vlaams, Frans met een Zweeds accent, onvervalst Cockney- of Oxford- Engels… hij kon het allemaal.
Hij loodst ons heel Europa door.
Naar al die plekken waar we het leven moeten vieren en de dag moeten plukken.
Dat zijn we aan hem verschuldigd.
49 jaar is veel te jong om dood te gaan.
Dag lieve Bram.
Het was een voorrecht om je te kennen, met je te werken en met je te lachen.
Dat ik je nooit meer tegenkom is een verschrikkelijke gedachte.
Hymke de Vries, 10 april 2012
Jochen Willemsen: U-TRAX, A Day in the Life
De straat is onrustig, krioelend met gesluierde vrouwen en harige mannen. Ik zit in de etalage, want ik heb behoefte aan het uitzicht. De gordijnen van mijn slaapkamer van het appartement waar ik zit in Amman zijn open geschoven, mijn bureau heb ik vanaf de muur voor het raam gesleurd, en iedereen vanaf Al-Rainbow Street kan me zien zitten als ze even de moeite nemen om omhoog te kijken.
Ik zit in Jordanië om de basis te leggen voor onze nieuwe vestiging die de Arabische markt zal gaan veroveren.
Nu weet ik nooit of het de rode wijn is of Choir of Young Believers die me in melancholische stemming weet te brengen, kan ook een combinatie zijn. De afgelopen 24 maanden waren enerverend, en zo uitkijkend over wederom een straat die niet de mijne is, voelt mijn brein zich genoodzaakt te reflecteren. Wellicht dat het schrijven van deze column ook een handje helpt.
De start van ons Deense kantoor, hoe ik heel wat weken zoet ben geweest om de lokale jongens te trainen en te begeleiden. En hoe ik tot op de dag van vandaag daar nog steeds zoet mee ben. Maar hoe dit geresulteerd heeft in de eerste echte, goed ontvangen Deense lokalisaties. Copenhagen Airport voelt inmiddels bijna hetzelfde als Utrecht Centraal. Vervolgens Zweden. Waar we met ons kantoor terecht kwamen in het huis dat de koning ooit voor zijn minnares liet bouwen, nu omgebouwd tot studio. Tevens ons portaal naar Noorwegen en Finland.
Ik trof mezelf aan in het huis van een wereldberoemde Zweedse producer, met zijn eigen studio's aan huis....en toevallig een meer in de achtertuin. Ik zat ineens in de muziek en had een team achter me, met onder andere een Grammywinnende producer. De eerste videogame, volledig door ons voorzien van muziek en geluid is volgende maand online te vinden, wellicht ook old-skool in de winkel.
In de tussentijd liepen vanuit Nederland de projecten gewoon door, de teller van titels waar we aan gewerkt hadden tikte in 2011 de 2500 aan, in iets van 40 talen. Dus daar moest op gedronken worden; laat ik nu net toevallig in Portugal zitten om research te doen voor onze Porto-vestiging. Die volgende week overigens open gaat. Voor je het weet zit je plannen te smeden voor een speelfilm met een bekende Portugese regisseur. Port, jij wonderdrank jij. Overigens is hier nog niks van terecht gekomen, wie weet als ik 40 ben...lijkt me een mooie leeftijd om een moeilijke film te maken. Ik ben nu nog wel vrij zoet met spelletjes en wellicht ook nog wat groen.
San Francisco werd een thuisbasis, ik werd uitgenodigd om deel te nemen aan een handelsmissie, het bezoeken van bedrijven in Sillicon Valley met een bus vol tech nerds, fungerend als visitekaartje voor de Nederlandse tech/gaming industrie. En ieder jaar weer is hier de grootste gamesconferentie ter wereld, GDC, waar ik dit jaar een talk mocht houden over lokalisatie en marketing. Leuk om te zien dat we internationaal gezien serieus genomen worden en dat men op onze mening zit te wachten. Er zaten zelfs mensen in de zaal. Best wel veel zelfs. *slik*
Los Angeles. LA. LaLa-land. Kan ik me niet zoveel meer van herinneren. Iets met Jan de Bont, Dan Aykroyd en Snoop Dogg die het nodig vond over mijn schoenen te urineren.
In Duitsland trof ik mezelf om 10 uur 's avonds in meetings aan over Projekt Erde/Red de Wereld. Brainstormend over het marketingplan. De eerste game die U-TRAX zelf uitgeeft, in Nederland, Duitsland, Oostenrijk en Zwitserland. Tevens volledig door ons gelokaliseerd.
Ik zat in Sao Paolo, waar me bijna een kogelvrij vest werd aangepraat omdat ik naar Rio de Janeiro zou gaan. Ik zat in Rio, waar men met mij te doen had en me maar zielig vond, omdat ik zo lang in Sao Paolo had gezeten. Ik leerde dat een vakbond in ieder land iets anders betekent. Ik leerde dat in bepaalde landen mensen geen geld hebben voor eten, maar wel voor een internetverbinding.
Nu zul je dit lezen en je afvragen waar ik heen wil, eigenlijk nergens specifiek, maar deze column is een mooie gelegenheid voor me om terug te kijken. Leuk dat je meeleest.
U-TRAX doet veel, en kan nog zoveel meer. De gamesindustrie is één grote uitnodiging tot ondernemen. Gepassioneerde indie ontwikkelaars worden opgeslokt door grote ontwikkelaars, voor grote bedragen. Kleine titels voor iPhone groeien uit tot ware rages die miljoenen mensen dagelijks bezig houden, wie is er niet verslaafd aan Draw Something of Wordfeud? Ik ben sinds kort clean, 45 dagen nu. Geen uitnodigingen graag, zou je nog kunnen slapen wetende dat je voor mijn terugval hebt gezorgd?
Nu is het tijd om mijn laptop dicht te klappen. De zon begint te schijnen en ik heb zo een meeting met de Jordan Investment Board, om vervolgens op pad te gaan met een lokale producer die me zijn bedrijf wil laten zien, wat hij overigens gestart is met ene Dalia Bin Laden...
Game on!
Jürgen Theuns: "Was ik niet net zo nieuwsgierig?"
Een tijdje geleden was ik door een bestuurslid van Samen1Stem uitgenodigd om ter inspiratie eens een bestuursvergadering bij te wonen, en maandagvond 11 maart 2012 was het zover. Deze vergaderingen worden telkens bij een ander bestuurslid thuis gehouden en deze keer was het de beurt aan Thijs van Aken, en dat betekende voor mij: op de fiets naar IJburg. Thijs en zijn vrouw Hilke hebben een bijzonder ontwapenend dochtertje. Ze heet Madelief en ik heb haar al meerdere malen bij premières ontmoet, maar vanavond zou ik haar niet zien, want ze lag natuurlijk al te slapen.
Kun je je nog herinneren hoe oneerlijk je het vroeger altijd vond als er bezoek kwam terwijl jij al in bed lag? Hoe konden je ouders nou van je verwachten dat je zoet zou gaan slapen met al die spannende stemmen die elkaar eerst nog duidelijk verstaanbaar beneden in de gang begroetten, om daarna naar de huiskamer te vertrekken waar de meest lekkere dingen op tafel stonden? Dan hadden ze een gesprek waarvan ze vonden dat jij er als kind niet bij hoefde te zijn, maar waarom klonken dat soort gesprekken altijd zo gezellig? Door het feit dat er af en toe een duidelijk verstaanbaar woord te horen viel, werd je nieuwsgierigheid geprikkeld, je wilde alles horen! Heel stilletjes stapte je je bedje uit en je liep zó zachtjes de trap af, dat niemand er achter zou komen dat jij nog niet sliep. Je maakte het jezelf gemakkelijk op de onderste tree en luisterde aandachtig... tot je vader plotseling de deur van de gang opendeed en iedereen je in je pyjamaatje zag zitten.
Ja hoor, daar zat Madelief ons ondeugend lachend aan te kijken, en wat voelde ik me opeens verwant met haar. Want was ik niet net zo nieuwsgierig geweest als zij? Nieuwsgierig naar de theatrale bestuursleden met hun herkenbare stemmen, naar de verhitte discussies over de toch wel lastige onderwerpen en ten slotte naar wat er te eten en te drinken zou zijn? Het verschil met haar was alleen dat ik als volwassen zelfstandig ondernemer deelnam aan de vergadering over de toekomst van het veld waarin ik zelf met zo veel plezier werkzaam ben. Ook al zat ik dan bij gebrek aan normale stoelen op Madelief haar kinderstoeltje.
Als ik terugdenk aan de vergadering, dan zijn twee dingen me vooral bijgebleven: de liefde en het respect waarmee Samen1Stem haar doelen probeert te verwezenlijken. Liefde voor de nasynchronisatievak in al zijn facetten en respect voor iedereen die in dat vak werkzaam is, of het nu als stemacteur, regisseur, technicus, studiodirecteur of producent is. Ik denk dat er zeker veranderingen nodig zijn in ons veld, en ik ben er van overtuigd dat dat alleen kan op een manier die zo min mogelijk pijn doet. Ook al zal dat aardig wat tijd kosten.
Het is een aanrader om op de uitnodiging eens een keer te komen kijken in te gaan, mocht je die krijgen. Ik zal daarom ook niet vertellen wat er aan het eind van de vergadering nou op tafel kwam, wat eten en drinken betreft. Sommige dingen moeten geheim blijven. Ik dank het bestuur voor hun openheid, en ik sluit niet uit dat ik naast een column eens een mooie bijdrage zal leveren aan S1S. Ook al staat die gedachte bij mij nog een beetje in de kinderschoenen.